Supercharger neden bu kadar popüler oldu? Bunun birçok sebebi var. Öncelikle; verimli bir supercharger sistemi, mevcut düşük-oktanlı benzini kullanarak geçmişin muscle car performansını fevkalade güvenilirlikle ve yakıt ekonomisine en az zararı vermek suretiyle sağlar. İkinci olarak; superchargerlar, bir motorun rektifiye ve ince ayar yapılma zorluğu ile karşılaştırıldığında, kolay kurulabilir ve basitçe bakılabilir hale gelecek kadar geliştirilmiştir. Son olarak, devamlı olarak yeniden doldurulması gereken NOS tüpü aksine, supercharger bir kez takıldığı zaman performansı ilgilendiren başka masraf veya uğraş çıkartmamaktadır. Sözün kısası, superchargerlar, yüksek performans ile alakalı geleneksel zorlukları en az çıkartan üst düzey performans sağlarlar.
Merkezkaçlı superchargerlar başka modifiyeye sahip olmayan ve günlük kullanılan V-8’lerde güvenilir bir şekilde 500 – 700+ beygir güçlerine ulaşmanın tek yoludur.
Supercharger motor performansını nasıl artırır?Superchargerlar, motorun yanma odalarındaki hava/yakıt karışımının yoğunluğunu artırarak performans artırımı sağlarlar. Yoğunluktaki bu artış, mümkün olan en düşük sıcaklıktaki daha fazla havanın (Motora atmosferik basıncın sağlayabileceği havadan çok daha fazla) sıkıştırılmasıyla sağlanır. CFM (Cubic Feet Per Minute), bir motordan akan havanın hacimsel miktarıdır. MAF (Mass Air Flow) hava şarjının sıcaklığında etkendir, çünkü daha soğuk şarj daha yoğundur ve haliyle daha etkilidir. Dolayısıyla teknik olarak konuşursak, kompresyon hem motorun hacimsel verimliliğini, hem de daha yüksek beygir gücü ve tork sağlamak amacıyla motorun hava akış yükünü artırır.
Bir supercharger motora ne kadar beygir gücü sağlayacak?Her ne kadar bazı üreticiler belirli bir beygir gücü artışı iddia etse de, aslında superchargerlar beygir gücü kazancını yüzde (1 atmosfer yüzdesi) olarak sağlarlar. Standart benzin ile çalışan bir motorun kompresyon oranını 9:1 olarak farzedersek, eğer bir supercharger 14.7 psi basınç (1 atmosfer daha) sağlıyorsa diğer herşeyin aynı kaldığını varsayarak motorun çıkışını iki katına çıkartacaktır. Termal ve Mekanik enerji transferleri dengelendiğinde; 7.5 psi (1/2 atmosfer) basınç veren bir centrifugal supercharger, kompresyonsuz maksimum beygir gücü RPM’inde 35-40% civarında beygir gücü ve tork sağlayacaktır. Vuruntular sizi ateşleme/avans geciktirici sistemi kullanmaya mecbur bırakıyorsa, tabii ki daha az kazanç göreceksiniz çünkü avanstaki birkaç derecelik geciktirme bir motorun çıkışını çok büyük oranda azaltacaktır. Daha yüksek basınç seviyelerinde havanın sıkıştırılması ile ortaya çıkan ısı verimin azalmasına sebep olacaktır. Öte yandan intercooler kullanımı veya yarış yakıtları bu zararı engelleyebilir. Intecooler sayesinde güvenilirliği koruyarak daha yüksek basınç seviyelerinin uygulanması ile standart benzin kullanarak 17 psi basınç ve 9:1 kompresyon oranı ile 100% beygir gücü ve tork kazanımı sağlanabilmektedir.
Supercharger’lı bir araba ya da kamyonette ne tür yakıta ihtiyacım olacak?İhtiyaç duyulan yakıt cinsine karar verilebilmesi için öncelikli kriterler motorun enjeksiyonlu mu karbüratörlü mü olduğu, motorun kompresyon oranı ve supercharger sisteminin intercoolera sahip olup olmadığıdır. Kompresyon oranının 9.5:1’den küçük olduğu ve basınç seviyesinin 14-17 psi civarında olduğu intercooler uygulamalarında standart benzin ile tam avans ile çalışılabilinir ve bu civarda 75-100% arasında bir beygir gücü kazanımı (motor spesifikasyonlarına ve basınç seviyesine bağlı olarak) olacaktır. 9.5:1 kompresyonlu ve intercooler olmadan çalışan EFI/TPI (Electronic Fuel Injection / Tuned Port Injection) uygulamalarında 5 psi üzerindeki basınç seviyeleri ateşleme/avans geciktirici gerektirmektedir. Bu uygulamalarda beygir gücü kazanımı 35-45% düzeyindedir. 9.5:1 kompresyon oranına sahip motorlarda yarış yakıtı kullanılması durumunda 12 psi basınç ve üzeri kaçınılmalıdır. Tabii ki diğer herşeyin aynı tutarak, daha düşük kompresyonlu motorlar daha yüksek basınç değerleri ile çalışmaktadır ve yüksek kompresyonlu motorlar daha düşük basınç ile çalışmalıdır. Sokak kullanımı için olan bütün intercoolerlı ProCharger sistemleri standart benzin ve tam avans ile çalışacak şekilde dizayn edilmiştir ve günlük kullanım kolaylığını etkilememektedir. Karbüratörlü motorlar için şartlar biraz daha değişiktir. Karbüratörler yakıtın büyük bir kısmını sıvı olarak aktarırlar ve bu ham yakıt sıvıdan katıya atomize olur, bu sayede kimyasal hal değişikliği olur. Isıyı çeken ve içeri giren havayı soğutan bu endotermik reaksiyon sayesinde karbüratörlü bir motor benzer özelliklere sahip EFI/TPI motora göre daha yüksek basınçları güvenle kaldırabilmektedir. 9:1 ve daha düşük kompresyona sahip motorlarda 8-14 psi basınç aralığında standart benzin gayet düzgün görev yapabilmektedir. 10:1 ve daha yüksek kompresyon oranları daha düşük basınç seviyelerini, yüksek oktanlı benzin, intercooler veya bunların bir kombinasyonunu gerektirmektedir. Standart benzin ile çalışan 7 – 8:1 kompresyon oranları 12-20 psi basıncı kaldırmaktadır.
Bir supercharger yakıt ekonomisini nasıl etkiler?Roots Superchargerlar kayda değer bir parazitik yüke sebep olur ve yakıt ekonomisine aşırı zararları vardır ama öte yandan Centrifugal Superchargerlar gaza yüklenilmediği takdirde normal motorlarla aynı yakıt tüketimini sağlar. Yarışırken tabii ki yakıt ekonomisi gözardı edilecektir. Çünkü ek beygir gücü için daha fazla yakıt tüketilecektir.
Bir supercharger motorun ve aktarma organlarının ömrünü kısaltacak mıdır?Bir aracın nasıl sürüldüğü direk olarak motorun ömrünü etkilediğinden bu soru kişiye göre değişir. Doğru ayarlanmış, nizami yağ değişimi ve motor bakımları yapılan bir sistemi düşünürsek, benzer bir kullanım tarzında aynı turbochargerlarda (soğutma sistemi olması gerektiği gibi; ek olarak, superchargerlar sürüşten sonra bir soğuma dönemine ihtiyaç duymaz) olduğu gibi supercharger genelde motorun ömrünü kısaltmaz. Bu özellikle motor devri ile beraber basınç üreten centrifugal superchargerlar için doğrudur. Düşük devirlerde basınçları motor ve aktarma organlarında ek bir yük daha yaratan Roots ve Twin Screw Blowerlar için durum bunun aksidir. Superchargerlar otomatik veya düz vites ile kullanılabilir ve normal sürüşte şanzumandaki aşınmayı artırmaz. Yarışırken ise supercharger tarafından sağlanan ekstra tork şanzumana ek bir yük yaratacaktır. Bu durum özellikle çekişi iyileştiren slick lastiklerle artacaktır. Bu etki centrifugal superchargerlar ve turbochargerlarda devir arttıkça artacak basınç ile minimize edilecektir.
Yazı Kaynak : LS1aa (Ali) ve çeviri : kago90 (Kağan)
Yazdır